İHSAS VE İHSAN

Merhaba değerli arkadaşlarım bu yazıda tek harfin farklılaşması ile oluşan ve bambaşka anlama gelen ihsas ve ihsan sözcüklerinden bahsetmek istiyorum. Bu sözcüklerin tek ortak yanı Arapça kökenli olmaları. 

İlk olarak ihsas sözcüğü, Arapça kökenli (iḥsās) bir kelime. Üstü kapalı anlatma, sezdirme, ima anlamına geliyor. Duyum anlamı da var. Dilimizde ihsas etmek (sezdirmek, ima etmek)  kullanımı var.

İhsan sözcüğü ise, yine Arapça kökenli (iḥsān) bir kelime. İyilik etme, iyi davranma, bağışlama, bağışlanan şey, lütuf, inayet, atıfet, karşılık beklemeden yapılan yardım, iyilik anlamına geliyor. Dilimizde ihsan etmek (bağışta bulunmak, bağışlamak), ihsanıhümayın (padişah tarafından başarısından dolayı birine verilen görev, ödül, rütbe) kullanımları mevcut (TDK Sözlük).

Tek bir harfin farklılaşmasından ne olur ki demeyin. Dilimize özendiğimiz günler dilerim. Sevgi ve sağlıkla kalın.

TENZİH VE TENZİL

Merhaba değerli arkadaşlarım bu yazıda tek harfin farklılaşması ile oluşan ve bambaşka anlama gelen tenzih ve tenzil sözcüklerine değinmek istiyorum. Bu sözcüklerin tek ortak yanı Arapça kökenli olmaları. 

İlk olarak tenzih sözcüğü, Arapça kökenli (tenzīh) bir kelime. Arılama, kusur konduramama anlamına geliyor. Allah’ın bütün kusurlardan uzak olduğuna inanma anlamı da var (TDK Sözlük). “E” harfi kapalı olarak okunuyor. Dilimizde tenzih etmek (kusurlu ve kabahatli olmadığını, kötü vasıflardan soyutlandırıldığını, dışında tutulduğunu bildirmek) kullanımı mevcut.

Tenzil sözcüğü ise, yine Arapça kökenli (tenzīl) bir kelime. İndirme, azaltma, çıkartma, aşağılama anlamına geliyor. “E” harfi kapalı olarak okunuyor. Dilimizde tenzil etmek (indirmek, aşağılatmak), tenzilirütbe (rütbe indirimi) kullanımları mevcut.